 
 .   ,      
       
,       
        . 
       
          
   ,    ᒺ  , 
        
 ()   ,     
. 
      
  ,      
     ,   
  .     
          
,         
 ,      .   
     ,    
  , ᒺ     
 ,      
,      ,   
       . 
        
      
  ( ).       
       - 
,   ,     ,   ,  
  ,      
       . 
         
    .     
       
,    (),    
    . 
           
      . .   . . ϳ. 
      . 
         
         

  : . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . Ѻ, . . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . .   .    
       
        . 
  : . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . Ѻ, . . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . .   .    
       
        . 
    ,    
        . . , 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . , . . ⺺, . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . .   .    
        
 . . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . ʳ, . . , 
. . , . . ͳ, . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . .   . 
    ,    
        . . , 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . , . . ⺺, . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . .   .    
        
 . . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . ʳ, . . , 
. . , . . ͳ, . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . .   . 
       
        : 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . ̳, . . , . . , . . , 
. . ѳ, . . -  . 
       
        : 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . , . . , 
. . ̳, . . , . . , . . , 
. . ѳ, . . -  . 
  ,      
          
     . 
  ,      
          
     . 
     ,   
      
     ,     
    . 
     ,   
      
     ,     
    . 
    , , . 
    -  
         
        
     (  
 108U000492).      -
        
26  2007 . (  8). 
    , , . 
    -  
         
        
     (  
 108U000492).      -
        
26  2007 . (  8). 

   .     
       
     ,    
         
  . 
   .     
       
     ,    
         
  . 
      :       : 
1)        
 ; 
1)        
 ; 
2)         
    ; 
2)         
    ; 
3)        
  ᒺ   ; 
3)        
  ᒺ   ; 
4)        
  ; 
4)        
  ; 
5)  ᒺ  ᒺ    
          
  ; 
5)  ᒺ  ᒺ    
          
  ; 
6)          
         
; 
6)          
         
; 
7)        
     ; 
7)        
     ; 
8)        
      . 
8)        
      . 
ᒺ       
         . 
ᒺ       
         . 
        
    , - , 
  ,      
    . 
        
    , - , 
  ,      
    . 
 .    
         
  , - (), 
, ,    , 
  ,      
        
      . 
 .    
         
  , - (), 
, ,    , 
  ,      
        
      . 
       
 ,       
  ( 4.2, 4.3 ).  
  ,     , 
       
 ,       
  ( 4.2, 4.3 ).  
  ,     , 

    ,    
,    ,  
      , 
  ( 2.3 ).  -
      , , 
      , 
   ( 1.2, 2.3 ). , 
       
      - 
 ( 2.3 ).   -
       
   ,   ᒺ  
( 6 ).     
   ,       
  ;       
   ;     
;         
     ( 1.2, 2.1 
).      
㳿  ,      
          
  .     
  , ͳ, ͳ,   
         
     ,     
,           
( 2, 3, 4, 5, 6 ). 
    ,    
,    ,  
      , 
  ( 2.3 ).  -
      , , 
      , 
   ( 1.2, 2.3 ). , 
       
      - 
 ( 2.3 ).   -
       
   ,   ᒺ  
( 6 ).     
   ,       
  ;       
   ;     
;         
     ( 1.2, 2.1 
).      
㳿  ,      
          
  .     
  , ͳ, ͳ,   
         
     ,     
,           
( 2, 3, 4, 5, 6 ). 
      ,  
       
     .    
       
      . 
      ,  
       
     .    
       
      . 
      , 
   . 
      , 
   . 
: : 
1)        
  ,      
,   ,  ,    
 ,       
     ,    ,  
   ,       
1)        
  ,      
,   ,  ,    
 ,       
     ,    ,  
   ,       

,          , 
 ,   ,    
        , 
   ,      
    ,  ,  ; 
,          , 
 ,   ,    
        , 
   ,      
    ,  ,  ; 
2) ,         
       
  ,      . 
        
,       
   ; 
2) ,         
       
  ,      . 
        
,       
   ; 
3)      
 ( ),      
          
,    ; 
3)      
 ( ),      
          
,    ; 
4) ,        
        
     䳺    
       
    .    . 2 . 1184  
 ,         ,   
   ,     ; 
4) ,        
        
     䳺    
       
    .    . 2 . 1184  
 ,         ,   
   ,     ; 
5)   . 1185   ,   
   ,   , 
 䳺     ,  . 2 
. 36  ;   ,   , 
 䳺      . 1 . 36  
,    ; 
5)   . 1185   ,   
   ,   , 
 䳺     ,  . 2 
. 36  ;   ,   , 
 䳺      . 1 . 36  
,    ; 
6)       
     ,   
    ,       
       ,  
   ,   ,  
 ,        ; 
6)       
     ,   
    ,       
       ,  
   ,   ,  
 ,        ; 
7) ,        
       ,   
 (diligentia),       (. . 11731176, 
11871188). 
7) ,        
       ,   
 (diligentia),       (. . 11731176, 
11871188). 
: : 
8)        
 (䳿  )     
8)        
 (䳿  )     

,       
  䳿  ,     
    ᒺ  ,  
     ; 
,       
  䳿  ,     
    ᒺ  ,  
     ; 
9)    ,     
         ; 
9)    ,     
         ; 
10)    ,     
    , ,   
ᒺ ,    ,   
        ; 
10)    ,     
    , ,   
ᒺ ,    ,   
        ; 
11)   ,   ,   ,  
 -    ,   , 
    (. . 1187, . 1-2 
. 1193  ). 
11)   ,   ,   ,  
 -    ,   , 
    (. . 1187, . 1-2 
. 1193  ). 
ĳ  : ĳ  : 
12)  ,   . 1172    
    ,     
 ,    ,     
       
 ,            
         
       (,  
, ),       ; 
12)  ,   . 1172    
    ,     
 ,    ,     
       
 ,            
         
       (,  
, ),       ; 
13)   ,    ,    
  ,     
      ,   
      ; 
13)   ,    ,    
  ,     
      ,   
      ; 
14)  ,       
        
  ᒺ    : ) ,  ; 
) ,      ; ) ,  
   (); 
14)  ,       
        
  ᒺ    : ) ,  ; 
) ,      ; ) ,  
   (); 
15)        
     ,   
,         ,   
     ; 
15)        
     ,   
,         ,   
     ; 
16)   ,       
         
,        ; 
16)   ,       
         
,        ; 
17)  ,       
     ,    
17)  ,       
     ,    

     (,  
,   ,    ), 
 ,  ; 
     (,  
,   ,    ), 
 ,  ; 
18)   ,        
         
     ,  ; 
18)   ,        
         
     ,  ; 
19)  ,      furtum  
damnum injuria datum       
 ()     ,   
  injuria      
 . 
19)  ,      furtum  
damnum injuria datum       
 ()     ,   
  injuria      
 . 
      ,  
        
      ,  
, - .   
       
       
 . 
      ,  
        
      ,  
, - .   
       
       
 . 
      
     Ĳ    
   26  2007 . (  8)  21 
 2011 . (  11),     (  
     2  2012   
 ).       
        
       
, ,   (      
27  2012    ).  ,   
      
    ,   
,         
        
    (    
   28  2012    ). 
      
     Ĳ    
   26  2007 . (  8)  21 
 2011 . (  11),     (  
     2  2012   
 ).       
        
       
, ,   (      
27  2012    ).  ,   
      
    ,   
,         
        
    (    
   28  2012    ). 
  .   ,  
 .     , 
  ,    ,   
.       
    (, 2009)    
        
  .    
  .   ,  
 .     , 
  ,    ,   
.       
    (, 2009)    
        
  .    

   (  ) (, 2010)  
        
 ⳻.  -    
 (, 2003)      
 11661175, 11771194, 12091215  82 ³ . 
 -       
(, 2003)     196218 
³ .     
(, 2008)     5 - 
.      (, 2008) 
    41 ³  ( 
 1, 2, 10).       
(, 2009)     7, 13, 15  
     ,  
 ,    , 
  ,   ,  
().       . 
   (  ) (, 2010)  
        
 ⳻.  -    
 (, 2003)      
 11661175, 11771194, 12091215  82 ³ . 
 -       
(, 2003)     196218 
³ .     
(, 2008)     5 - 
.      (, 2008) 
    41 ³  ( 
 1, 2, 10).       
(, 2009)     7, 13, 15  
     ,  
 ,    , 
  ,   ,  
().       . 
  .    
   , ,  
   : ̳ -  
  :     (29
30  2004 ., . );  ̳ - 
     (1415  2004 ., . ); 
 ̳ -    
     ѻ (34  2004 ., 
. ); ̳      
      
       (20  2007 ., . -
); -     
 ,          
(12  2007 ., . );  - 
        
 (1415  2008 ., . ); ̳  
     (2829  2008 ., 
. ); V ̳ -  
    (3031  2008 ., . ); -
      , 
        ;   
         ѻ 
(12  2008 ., . );  ̳ - 
   :     
  .    
   , ,  
   : ̳ -  
  :     (29
30  2004 ., . );  ̳ - 
     (1415  2004 ., . ); 
 ̳ -    
     ѻ (34  2004 ., 
. ); ̳      
      
       (20  2007 ., . -
); -     
 ,          
(12  2007 ., . );  - 
        
 (1415  2008 ., . ); ̳  
     (2829  2008 ., 
. ); V ̳ -  
    (3031  2008 ., . ); -
      , 
        ;   
         ѻ 
(12  2008 ., . );  ̳ - 
   :     

 (2223  2009 ., . ); ̳ -
 ,    . .  
(23  2009 ., . ); ̳ - 
    ˳ 1529    
     ( 480- 
) (2009 ., . ̳); ̳    
   (1213  2010 ., . ); 
-   풺  
         
 (19  2010 ., . ); ̳  
     (1819  2011 ., 
. );  -  , 
  . . :    
 1961         
  (9  2011 ., . );   
     (12  
2012 ., . ). 
 (2223  2009 ., . ); ̳ -
 ,    . .  
(23  2009 ., . ); ̳ - 
    ˳ 1529    
     ( 480- 
) (2009 ., . ̳); ̳    
   (1213  2010 ., . ); 
-   풺  
         
 (19  2010 ., . ); ̳  
     (1819  2011 ., 
. );  -  , 
  . . :    
 1961         
  (9  2011 ., . );   
     (12  
2012 ., . ). 
.     3 , 
 1 ,  2-  , 32   
    ,   1  
  , 3      
 , ,   , -
    , 9    
 . 
.     3 , 
 1 ,  2-  , 32   
    ,   1  
  , 3      
 , ,   , -
    , 9    
 . 
 .    , 6 ,  
 17 , ,     3 . 
    390 .   ,     
13 .   ,   408 , 
  32 . 
 .    , 6 ,  
 17 , ,     3 . 
    390 .   ,     
13 .   ,   408 , 
  32 . 
 ̲   ̲  
 1  .    㳿 
   2 ,    
       , 
     㳿 . 
 1  .    㳿 
   2 ,    
       , 
     㳿 . 
  1.1.       
         . 
     ,   
    .   
    ,  
  1.1.       
         . 
     ,   
    .   
    ,  

    .    
          
    . 
    .    
          
    . 
         
   . ,     
( 1917 .)      
    . .      
  . .      . 
     . . .  
 . . ,        
. .      . 
         
   . ,     
( 1917 .)      
    . .      
  . .      . 
     . . .  
 . . ,        
. .      . 
,        
        
   40-  (. . , . . ).   
          
        
    ,     
   㳺.      
 . .       ,  
        
     .     
      . 
,        
        
   40-  (. . , . . ).   
          
        
    ,     
   㳺.      
 . .       ,  
        
     .     
      . 
        
,  ,      
         
      (. . , . . , 
. . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . Ѻ, 
. . , . . , . . , . .   .).  
 ,      
    . .   
  ,    :  
,    :   . 
     . .   . .  
  :   . 
 ,       
     ,   ,   
   ,       
    . 
        
,  ,      
         
      (. . , . . , 
. . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . . , . . Ѻ, 
. . , . . , . . , . .   .).  
 ,      
    . .   
  ,    :  
,    :   . 
     . .   . .  
  :   . 
 ,       
     ,   ,   
   ,       
    . 
       
      , 
       
      , 

 . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . , . . , 
. . ͳ, . . , . , 
. , . . ѳ  . ,    
   . .      . , . . , . . , . . , 
. . , . . , . , . . , 
. . ͳ, . . , . , 
. , . . ѳ  . ,    
   . .      
            , 
        
        
 . 
       
  . . , . . , . . , 
. , . . , . . , . . , .  
 .          
 . . ϳ      
. .      쳻,    
     . 
    ,    
       
 ,     
   ,   . . ʳ 
       
( ).      
    . . ,    
        
    .  ,  
        
     . . . 
        
        
       
         
    .    
       
       . 
  1.2.      
       
,         
   ,    ,  
 ,      
        
 . 

,       ,  
         
  ,     ,   
        
  ,     ,  
  ,    . 
,       ,  
         
  ,     ,   
        
  ,     ,  
  ,    . 
         
        
(),   ,  ,    
         
 , ,    . 
         
        
(),   ,  ,    
         
 , ,    . 
   : 1)   ; 2)   
; 3)   ; 4)   ; 5)   
; 6)   ; 7)   . 
   : 1)   ; 2)   
; 3)   ; 4)   ; 5)   
; 6)   ; 7)   . 
  ,      
     ,    
(  ),  ()   
() .      
    ,    
     .    , 
      ,    
   ,     
  . 
  ,      
     ,    
(  ),  ()   
() .      
    ,    
     .    , 
      ,    
   ,     
  . 
,        
 (   -  - 
)   (  -, - 
() )  .     
        
- . 
,        
 (   -  - 
)   (  -, - 
() )  .     
        
- . 
   ,    
      
      , -
 (), , ,   
 ,   ,    
       
  ,        
     . 
   ,    
      
      , -
 (), , ,   
 ,   ,    
       
  ,        
     . 
 2      
        
3 ,        
 ,      
 2      
        
3 ,        
 ,      

        
 . 
        
 . 
ϳ 2.1.      
 ⳻       
.       , 
        
    .     
,           
,  ,  . 
ϳ 2.1.      
 ⳻       
.       , 
        
    .     
,           
,  ,  . 
       
delictum,    ,    
 ,          , 
     (dolose)    
 (culpose).     
,   ,     . 
       
delictum,    ,    
 ,          , 
     (dolose)    
 (culpose).     
,   ,     . 
 ,        
    . ,    
  jus civile  furtum, injuria, damnum injuria datum,   
    jus pretorium  metus, dolus, servus corruptus, de 
sepulchro violato  . 
 ,        
    . ,    
  jus civile  furtum, injuria, damnum injuria datum,   
    jus pretorium  metus, dolus, servus corruptus, de 
sepulchro violato  . 
  ,     
        : 
1) ,     ,    () 
       
; 2) ,     
      
,          
,        
; 3) ,      
    ,      
 ,   ,     . 
  ,     
        : 
1) ,     ,    () 
       
; 2) ,     
      
,          
,        
; 3) ,      
    ,      
 ,   ,     . 
  2.2.      
        
         
 . 
  2.2.      
        
         
 . 
,       
      (obligatio),    
,        . 
,       
      (obligatio),    
,        . 
        
: 1)      ; 2)  ᒺ 
   (praestare),       
        
: 1)      ; 2)  ᒺ 
   (praestare),       

   ; 3)      
    ,        䳿; 4)  
         
ᒺ ; 5)   ,     
         
; 6)      ; 
7)      ; 8)   
; 9) ᒺ      
; 10)   ,      
,    ; 11)     
       ; 
12)      ,   
     ,   
  ,      ; 
13)      ,   
furtum  damnum injuria datum,    , 
     injuria   ,    
      . 
   ; 3)      
    ,        䳿; 4)  
         
ᒺ ; 5)   ,     
         
; 6)      ; 
7)      ; 8)   
; 9) ᒺ      
; 10)   ,      
,    ; 11)     
       ; 
12)      ,   
     ,   
  ,      ; 
13)      ,   
furtum  damnum injuria datum,    , 
     injuria   ,    
      . 
ϳ 2.3.       
       
      . 
ϳ 2.3.       
       
      . 
  ,      
   ,    
.      . 1 . 1166  
,        
 ,    . 1167  ,    
     .   
  () ,      
     ,    
           . 
      ,    
 ,      
    ,    . 
  ,      
   ,    
.      . 1 . 1166  
,        
 ,    . 1167  ,    
     .   
  () ,      
     ,    
           . 
      ,    
 ,      
    ,    . 
    ,      
        , 
   : 1)      
   (); 2)    
 ,  ,      
  , ,   ,  
,    ; 3)    ,   
       ; 4)  
    ,      
        , 
   : 1)      
   (); 2)    
 ,  ,      
  , ,   ,  
,    ; 3)    ,   
       ; 4)  

   ,     
 ; 5)      
; 6)     ; 
7)    ; 8) ᒺ    
  ,    ,     
   ; 9)    
 ,   ,   , 
 ,  ; 10)   ,   
 ,          
,    ; 11)    
   ,     
  ; 12)     
        
 ,   . 
   ,     
 ; 5)      
; 6)     ; 
7)    ; 8) ᒺ    
  ,    ,     
   ; 9)    
 ,   ,   , 
 ,  ; 10)   ,   
 ,          
,    ; 11)    
   ,     
  ; 12)     
        
 ,   . 
        
   . 
        
   . 
  3      
    ᒺ ,    4 , 
   ᒺ   , 
     ,    
-        
   . 
  3      
    ᒺ ,    4 , 
   ᒺ   , 
     ,    
-        
   . 
  3.1.   ᒺ  
  -    
    .   ,   
        
       . 
  3.1.   ᒺ  
  -    
    .   ,   
        
       . 
       䳺  
 ,        
   .    ,   
    (),    
 . 
       䳺  
 ,        
   .    ,   
    (),    
 . 
        
    ,     
,    ,    , 
    .   ,  
        
 . ³     
   ,    
     .     
        
        
    ,     
,    ,    , 
    .   ,  
        
 . ³     
   ,    
     .     
        

.       - (pater 
familias),        
     . 
.       - (pater 
familias),        
     . 
  ,        
       
 ,      
 - .     
         
       . 
  ,        
       
 ,      
 - .     
         
       . 
  3.2. Գ   ᒺ   
        
         
. 
  3.2. Գ   ᒺ   
        
         
. 
 ,       
        
     ,     
         . 
    ,     
     ,    , 
    䳺.     
  ,     䳺  
䳺  .   ,  
  ,   ,   
   . ĳ    ,     
  .        
    ,   , 
   ,       . 
 ,       
        
     ,     
         . 
    ,     
     ,    , 
    䳺.     
  ,     䳺  
䳺  .   ,  
  ,   ,   
   . ĳ    ,     
  .        
    ,   , 
   ,       . 
        
      ,    
 (. 1185),     ,   
    ,  䳺  
.   ,       
,   . 36       
䳺     : 1)    
           
 ()    ; 2)   , 
 ,  ,   
       ,    ,    
  ,    . 
    ,      
 ,    ,  
        
      ,    
 (. 1185),     ,   
    ,  䳺  
.   ,       
,   . 36       
䳺     : 1)    
           
 ()    ; 2)   , 
 ,  ,   
       ,    ,    
  ,    . 
    ,      
 ,    ,  

䳺     ,    
 ,  ,  , 
  . 
䳺     ,    
 ,  ,  , 
  . 
    ,     
 (. 58, . 4 . 63  )    
      ,   
䳺,    ,      
   ,   :  
  ,           
   (. 5. 7). ³   ,  
䳺  ,    (. 1184  ),  , 
  ,        ()  
         ,  
       (), , 
  (. 2 . 1186  ).   ,  
  ,   ,      
          , 
             
  䳺      (   
    ). 
    ,     
 (. 58, . 4 . 63  )    
      ,   
䳺,    ,      
   ,   :  
  ,           
   (. 5. 7). ³   ,  
䳺  ,    (. 1184  ),  , 
  ,        ()  
         ,  
       (), , 
  (. 2 . 1186  ).   ,  
  ,   ,      
          , 
             
  䳺      (   
    ). 
  ,      
        
  ,  .    
 ,      , 
     ,  
   (. 1187  ).    
       . 1166  
.    . 82     
   ,     
,       . 
  ,      
        
  ,  .    
 ,      , 
     ,  
   (. 1187  ).    
       . 1166  
.    . 82     
   ,     
,       . 
     ,   
         
 .    ,     
    쒿  ,  
   ,       
   ,     
,     ()  (noxae datio). 
     ,   
         
 .    ,     
    쒿  ,  
   ,       
   ,     
,     ()  (noxae datio). 
  3.3.    ᒺ   
      . 
  3.3.    ᒺ   
      . 
  ,       
   .       
  ,       
   .       

 .      
        ,  
        . 
 .      
        ,  
        . 
 ,        
      䳿  
,    ,    
 .        
        ,    
. ,      
         . 
 ,        
      䳿  
,    ,    
 .        
        ,    
. ,      
         . 
  3.4. -   ᒺ  
       -
    . 
  3.4. -   ᒺ  
       -
    . 
  , ,      
,      ,   
     ,   
       
 . 
  , ,      
,      ,   
     ,   
       
 . 
  ,     
         
 ,        
ﳿ.   , ﳿ     
    ,     . 
  ,     
         
 ,        
ﳿ.   , ﳿ     
    ,     . 
 4 ϳ      
        : 
-   3 ,   
   , ᒺ  ᒺ  
        
 . 
 4 ϳ      
        : 
-   3 ,   
   , ᒺ  ᒺ  
        
 . 
  4. 1.      
        
        
 . 
  4. 1.      
        
        
 . 
       
      ,    
      .   
   ,    
    , , 
,    . ³ 
       
 ,        . 
       
      ,    
      .   
   ,    
    , , 
,    . ³ 
       
 ,        . 

,       
        () , 
  ᒺ .   . 1166    
 ,    . 1167    
  .     ,  
        
      . 
,       
        () , 
  ᒺ .   . 1166    
 ,    . 1167    
  .     ,  
        
      . 
        
 ,         
.        
      ᒺ 
 ᒺ ,     ᒺ  ᒺ 
. ᒺ        , 
   ,    
,       . 
ᒺ        , 
      .  ᒺ 
      . 
        
 ,         
.        
      ᒺ 
 ᒺ ,     ᒺ  ᒺ 
. ᒺ        , 
   ,    
,       . 
ᒺ        , 
      .  ᒺ 
      . 
  4.2. ᒺ    
  ,    
  - '  ᒺ   
 . 
  4.2. ᒺ    
  ,    
  - '  ᒺ   
 . 
       ,   
        
 . 
       ,   
        
 . NoxiaNoxia autemautem estest ipsumipsum delictumdelictum,  ,      
컻,       .   ,       .   
      ,           ,     . . 
  ,       
     : 1)  ; 
2)  .       
(damnum emergens),      ,   
 (lucrum cessans),     , 
        
  (. 2 . 22  ).     
         
   -    
 . 
  ,       
         
  (  ᒺ ).   
,         

